Hỏi về thị trường xuất khẩu nếp, điều kiện để được xuất khẩu vào các nước Châu Âu?

Câu hỏi: Hỏi về thị trường xuất khẩu cho mặt hàng nếp của tỉnh An Giang khi EVFTA có hiệu lực, điều kiện để được xuất khẩu vào thị trường các nước EU ra sao (chất lượng sản phẩm, quy trình sản xuất, các tiêu chuẩn khác,…)?

Doanh nghiệp xuất khẩu – Ngày hỏi 27/8/2020

Trả Lời:

Các thị trường tại EU có nhu cầu gạo nếp cao: Pháp, Đức, Hà Lan, Thụy Điển, Bỉ

Bảng 1: kim ngạch NK nếp của các nước trong EU (ĐVT: nghìn USD) – tổng hợp từ trademap.org

Bảng 2: kim ngạch NK nếp của các nước EU từ Việt Nam (ĐVT: nghìn USD), tổng hợp từ trademap.org

Hai thị trường NK gạo nếp từ Việt Nam là Ý và Tây Ban Nha.

1. Điều kiện xuất khẩu và các tiêu chuẩn phải đáp ứng:

Để xuất khẩu sang châu Âu, doanh nghiệp phải tuân thủ các quy định và nghĩa vụ nghiêm ngặt về an toàn thực phẩm. Luật Lương thực Chung, quy định về an toàn thực phẩm ở Liên minh Châu Âu, cũng áp dụng cho tất cả các loại gạo. Với tư cách là nhà cung cấp, doanh nghiệp phải đảm bảo rằng sản phẩm của mình có thể truy xuất nguồn gốc và có hệ thống an toàn (chẳng hạn như HACCP: phân tích mối nguy và các điểm kiểm soát tới hạn).

Kiểm soát mức asen trong gạo: Một đánh giá của Cơ quan An toàn Thực phẩm Châu Âu (EFSA) cho thấy hàm lượng asen vô cơ cao trong gạo. Dựa trên đánh giá này, Quy định 2015/1006 đã được đưa ra. Nó thiết lập các giới hạn asen vô cơ sau đây, như được liệt kê dưới đây:

Loại gạo

Giới hạn Asen trong gạo

Gạo xát không nấu chín (gạo đánh bóng hoặc gạo trắng)

0,20 mg / kg

Gạo đồ và gạo xát vỏ (gạo lứt) 

0,25 mg / kg

Gạo dành cho sản xuất lương thực cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ

0,10 mg / kg

Bánh quế gạo, bánh quế gạo, bánh gạo và bánh gạo

0,30 mg / kg

 

Giới hạn dư lượng tối đa: Nếu doanh nghiệp muốn xuất khẩu các loại gạo đặc sản sang châu Âu, doanh nghiệp phải tính đến giới hạn dư lượng tối đa (MRLs).

Doanh nghiệp có thể tìm thấy giới hạn dư lượng tối đa (MRL) đối với thuốc trừ sâu có thể được sử dụng trên gạo trong Cơ sở dữ liệu thuốc trừ sâu của EU.

Từ năm 2017, là giới hạn dư lượng Tricyclazole trong gạo giảm từ 1 mg / kg xuống 0,01 mg / kg. Các nhà nhập khẩu lo ngại rằng sự thay đổi này sẽ ảnh hưởng đến dòng chảy thương mại từ các nước cung cấp chính như Việt Nam và Pakistan. Giới hạn dư lượng giảm cho phép có nghĩa là doanh nghiệp nên tránh sử dụng Tricyclazole trong trồng lúa. Yêu cầu MRL đối với gạo hữu cơ (và đối với gạo được sử dụng trong thức ăn cho trẻ em) nghiêm ngặt hơn nhiều.

Yêu cầu chất lượng: Nếu DN đang có kế hoạch xuất khẩu gạo sang châu Âu, DN sẽ phải đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng phù hợp. Ủy ban Châu Âu đã đưa ra tiêu chuẩn cho lúa gạo trong Quy định của Hội đồng số 1785/2003. Chất lượng tiêu chuẩn của gạo theo luật pháp Châu Âu phải đảm bảo (1) có chất lượng tốt và hợp lý trên thị trường, không có mùi hôi; chứa độ ẩm tối đa 13%; (2) có sản lượng gạo xát nguyên hạt là 6% trọng lượng (với tỷ lệ hạt lép là 3%), trong đó tỷ lệ gạo xát nguyên hạt không bị suy giảm chất lượng là:

  • Hạt lép: 1,5–2,0%;
  • Hạt có vân đỏ: 1,0%;
  • Hạt có đốm: 0,50%;
  • Hạt màu: 0,25%;
  • Hạt vàng: 0,02%;
  • Hạt hổ phách: 0,05%.

Quy định của Châu Âu phân biệt bốn loại kích thước, dựa trên chiều dài hạt (L) và tỷ lệ chiều dài / chiều rộng (L / W).

  • Dài A: L> 6.0 mm, L / W <2.1–3.0
  • Dài B: L> 6.0 mm, L / W = 3.0
  • Trung bình: L> 5.2 mm, L / W <3.0
  • Ngắn: L <5,2 mm, L / W <2,0

Ngoài ra còn có một tiêu chuẩn quốc tế về gạo, do Tổ chức Nông lương (FAO) đặt ra trong Codex Alimentarius. Tiêu chuẩn này áp dụng cho gạo xát, gạo xay và gạo đồ, tất cả đều dùng cho người trực tiếp. Gạo phải có các đặc điểm sau:

  • Không có mùi vị, mùi bất thường, côn trùng sống và ve;
  • Độ ẩm tối đa. 15% (hoặc thấp hơn, tùy thuộc vào khí hậu, thời gian vận chuyển và bảo quản);
  • Tạp chất có nguồn gốc động vật (kể cả côn trùng chết), max. 0,1%;
  • Các chất hữu cơ bên ngoài (hạt lạ, trấu, cám, mảnh rơm rạ), tối đa. 0,5% (xay) hoặc 1,5% (trấu);
  • Vật chất vô cơ bên ngoài (đá, cát, bụi, v.v.): tối đa. 0,1%.

Các thành phần quan trọng khác liên quan đến chất lượng là: hình dạng, màu sắc, tính toàn vẹn của hạt, chất lượng xay xát, nấu ăn và chế biến hành vi, hạt nứt

Yêu cầu ghi nhãn: DN muốn xuất khẩu sang châu Âu, bạn phải dán nhãn sản phẩm của mình. Các nhãn này phải tuân theo quy định của Châu Âu. Đối với gạo xuất khẩu với số lượng lớn, một phần thông tin này có thể được cung cấp trong các tài liệu thương mại:

  • Tên sản phẩm chính thức;
  • Tình trạng gạo;
  • Danh sách các thành phần và chất gây dị ứng (nếu có);
  • Hạng, cỡ (mã), số lô, khối lượng tịnh theo đơn vị hệ mét;
  • Chứng nhận rằng sản phẩm dành cho người tiêu dùng;
  • Hạn sử dụng
  • Hướng dẫn hoặc các điều kiện đặc biệt để bảo quản hoặc sử dụng;
  • Nơi xuất xứ hoặc xuất xứ;
  • Tên và địa chỉ của nhà nhập khẩu được thành lập tại Liên minh Châu Âu;
  • Tên và địa chỉ của người xuất khẩu;
  • Đánh dấu lô trên thực phẩm đóng gói sẵn (để đảm bảo truy xuất nguồn gốc của từng lô riêng lẻ).
  • Ngoài ra, nhãn phải bao gồm biểu trưng chứng nhận (nếu có) và / hoặc biểu trưng của nhà bán lẻ (trong trường hợp sản phẩm được tiếp thị dưới nhãn hiệu riêng).
  • Sử dụng tiếng Anh.
  • Nhãn đa ngôn ngữ thường được sử dụng trên bao bì của người tiêu dùng, nhưng ngôn ngữ của quốc gia đến trong mọi trường hợp phải được đưa vào.

Yêu cầu đóng gói và xử lý: Gạo có thể được đóng trong các kích cỡ bao khác nhau như 5, 10, 15, 20, 25 hoặc 50 kg. Túi 20–25 kg là phổ biến nhất. Đôi khi cũng sử dụng các bao lớn 1000 kg. Vật liệu đóng gói cho bao bì số lượng lớn thường là polypropylene dệt, nhưng túi giấy nhiều lớp cũng được sử dụng cho gạo cụ thể như hữu cơ. Nếu doanh nghiệp muốn sử dụng các hình thức đóng gói khác, doanh nghiệp nên tính đến luật của EU về vật liệu tiếp xúc với thực phẩm.

Gạo phải được bảo quản, bốc xếp và vận chuyển trong môi trường khô, mát và thông gió tốt trong. Gạo thường được vận chuyển dưới dạng hàng rời. Nếu doanh nghiệp xuất khẩu gạo giá trị cao thì nên sử dụng thùng vận chuyển để đảm bảo chất lượng.

Chứng nhận an toàn thực phẩm: An toàn thực phẩm là ưu tiên hàng đầu trong tất cả các lĩnh vực thực phẩm của Châu Âu. Do đó, doanh nghiệp có thể mong đợi hầu hết người mua yêu cầu doanh nghiệp đảm bảo bổ sung dưới hình thức chứng nhận. Đối với cả sản xuất và chế biến gạo (trấu, xay xát và đóng gói), doanh nghiệp cần tuân thủ các hệ thống quản lý an toàn thực phẩm đã được công nhận.

Chứng nhận hữu cơ: Thị trường gạo hữu cơ đang phát triển, nhưng quy định rất nghiêm ngặt. Để cung cấp gạo hữu cơ cho Liên minh Châu Âu, doanh nghiệp cần sử dụng các phương pháp sản xuất như quy định trong luật của Liên minh Châu Âu. Doanh nghiệp phải chú ý tiêu chuẩn dư lượng thuốc trừ sâu hoặc ô nhiễm chéo.

Tuân thủ xã hội và tính bền vững: Người mua châu Âu đang ngày càng chú ý đến tác động xã hội và môi trường của hoạt động kinh doanh của họ. Là một nhà xuất khẩu, doanh nghiệp là một phần của chuỗi cung ứng và chia sẻ trách nhiệm này. Liên quan đến gạo, có một số sáng kiến thúc đẩy nguồn cung bền vững: (1) dự án lúa gạo, nhằm phát triển một Tiêu chuẩn thực hành lúa gạo bền vững thực dụng và được chấp nhận trên toàn cầu; (2) nền tảng lúa gạo bền vững, nhằm phát triển và thử nghiệm các hướng dẫn, tiêu chuẩn và công cụ phát triển bền vững; (3) Fairtrade Rice, một sáng kiến của Fairtrade International cho phép nông dân trên toàn thế giới xuất khẩu 12.000 tấn gạo được chứng nhận Thương mại Công bằng trong năm 2013–2014.

Trân trọng,

NCS. Hoàng Ngọc Oanh – Chuyên gia về thị trường

Thành viên Hội đồng Tư vấn EVFTA – VCCI Cần Thơ